Thunbergia grandiflora Roxb.

Flemingia grandiflora Roxb. ex Rottl. 

Thunbergia adenophora W.W. Sm.

Thunbergia chinensis Merr.

ลำต้น ไม้เถาเลื้อย เลื้อยพันยาวถึง 30 ม. ลำต้นมีเนื้อไม่ค่อยข้างแข็ง รูปร่างกลมยาว หรือทรงกระบอก แตกกิ่งก้านสาขาได้มาก ขึ้นปกคลุมต้นไม้อื่น

ใบ ใบเดี่ยวออกตรงข้ามกันเป็นคู่ เวียนรอบลำต้นหรือกิ่ง ก้านใบยาว 2-5 ซม. แผ่นใบรูปหัวใจกว้าง กว้าง 8-11 ซม. ยาว 8.5-13.0 ซม. ปลายใบแหลม เรียวแหลมหรือเป็นติ่งแหลม โคนใบเว้าลึก ขอบใบหยักเป็นพูเล็ก ๆ หลายพู ไม่สม่ำเสมอ ปลายพูมนหรือแหลม ใบสาก มีขนละเอียดแข็งปกคลุมโดยเฉพาะด้านล่างของใบ เนื้อใบบาง ผิวสีเขียวจัด เส้นใบออกจากโคนใบ 5-7 เส้น

ดอก ออกเป็นช่อห้อยจากข้อลำต้นหรือกิ่งเป็นคู่ ช่อดอกยาว 30-100 ซม. ดอกย่อยสมบูรณ์เพศ มีใบประดับสีเขียวอ่อน มีขนละเอียดและจุดสีน้ำตาลประปรายปกคลุมดอกเมื่อยังตูม เมื่อดอกเริ่มบานกลีบดอกจะโผล่ออกจากใบประดับ กลีบเลี้ยงมีลักษณะเป็นขอบเล็ก ๆ รอบกลีบดอก กลีบดอกสีม่วงอ่อนถึงสีม่วงเข้ม มีโคนเชื่อมติดกันเป็นท่อเล็ก ๆ ส่วนที่เหลือแผ่ออกเป็นท่อโตและปากแตร ปลายแยกเรียงซ้อนกันเป็น 5 กลีบ ภายในท่อกลีบมักมีสีน้ำตาลถึงสีน้ำตาลอมเหลืองอ่อน ดอกบานเต็มที่มีเส้นผ่าศูนย์กลาง 6-8 ซม. 

ผล ผลเป็นผักแห้งแตกได้ รูปค่อนไปทางกลม เส้นผ่าศูนย์กลางกว้างได้ถึง 2 ซม. มีขนละเอียดปกคลุม ปลายเป็นจะงอยรูปใบดาบ ยาวได้ถึง 2.5 ซม.

เมล็ด รูปไข่แกมสามเหลี่ยม กว้างได้ถึง 8 มม. ยาวได้ถึง 10 มม. ผิวมีรอยย่นร่วมศูนย์กลาง เมื่อแก่สีน้ำตาล

พบได้ทั่วไปในป่า เลื้อยขึ้นพันไม้อื่น ทั้งในป่าละเมาะ ป่าเบญจพรรณ ป่าชั้นสอง ในบริเวณพื้นล่างถึงป่าดิบเขาสูง 1,000 ม. จากระดับทะเลปานกลาง

มีถิ่นกำเนิดในอินเดียตอนเหนือ พม่า และไทย

ขึ้นกระจายตั้งแต่ตอนเหนือของอินเดีย จนถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

เพาะเมล็ด ปักชำกิ่ง

ปลูกประดับตามรั้วบ้าน

ใบ ใบสดบดเป็นยาพอกบนแผลสดเป็นยาสมานแผล แก้บวมบรรเทาความเจ็บปวดจากกระดูกหัก

ทั้งต้น ตำอาบแก้อาการคัน ตุ่มหนอง อาการบวม อักเสบ บาดแผลสดที่เกิดจากหนามเกี่ยว ใบพืชบาดตามร่างกาย ต้มน้ำดื่มเป็นยาบำรุงกำลัง เสริมสุขภาพ หรือเป็นยาขับปัสสาวะ

มูลนิธิโครงการหลวง. 2552. องค์ความรู้เรื่องพืชป่าที่ใช้ประโยชน์ทางภาคเหนือของไทย เล่ม 3. อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด. กรุงเทพมหานคร. 720น.

องค์การสวนพฤกษศาสตร์. 2541. สวนพฤกษศาสตร์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 3. โอ.เอส.พริ้นเฮ้าส์. กรุงเทพมหานคร. 153 น.

The Plant List. 2013. “Thunbergia grandiflora (Roxb. ex Rottl.) Roxb.”. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2436154 (30 กรกฎาคม 2560).