ชื่อไทย
มะพร้าว
ชื่อท้องถิ่น
ดุง (จันทบุรี)/ เฮ็ดดุง/ (เพชรบูรณ์)/ โพล (กาญจนบุรี)/ คอส่า (แม่ฮ่องสอน)/ พร้าว (นครศรีธรรมราช)/ หมากอุ๋น
ชื่อสามัญ
Coconut
ชื่อวิทยาศาสตร์

Cocos nucifera L. 

สกุล
Cocos 
สปีชีส์
nucifera 
ชื่อพ้อง

Calappa nucifera (L.) Kuntze

Cocos indica Royle

Cocos nana Griff.

ชื่อวงศ์
ARECACEAE
กลุ่มพรรณไม้
ปาล์ม
ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

ลำต้น เป็นปาล์มต้นเดี่ยว ลำต้นมีเส้นผ่าศูนย์กลาง 20-40 ซม. สูงได้ถึง 30 ม. เส้นผ่าศูนย์กลาง 30 ซม. หรือมากกว่า

ใบ ใบเป็นรูปขนนก ทางใบยาวกว่า 2 ม. ใบย่อยเรียวแหลม ก้านใบหนาแข็ง

ดอก ช่อดอกแยกเพศอยู่ร่วมต้น ออกระหว่างกาบใบ

ผล ผลค่อนข้างกลม ขนาด 15-30 ซม. ติดผลดก เมื่อสุกมีสีน้ำตาลหรือสีเหลืองอมส้ม เรียกว่ามะพร้าวไฟ

สภาพนิเวศ
กลางแจ้ง
สภาพนิเวศวิทยา

ปลูกเป็นแถวกลางแจ้งหรือริมน้ำ พื้นที่สูง 0-1,000 ม. จากระดับทะเลปานกลาง

ถิ่นกำเนิด

เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เอเชียเขตร้อน

การกระจายพันธุ์

อเมริกา อินเดีย มาดากัสการ์ และเอฟริกา ชาวสเปนเป็นผู้นำไปปลูกยังหมู่เกาะเวสท์อินดีส และทะเลแคริเบียนตอนใต้ ชาวยุโรปนำไปปลูกในประเทศบราซิล และชาวโพลิเนเซียนนำไปยังเกาะต่าง ๆ ในมหาสมุทรแปซิฟิค

การปลูกและการขยายพันธุ์

เพาะเมล็ด 

ประเภทการใช้ประโยชน์
อาหาร,พืชประดับ,พืชวัสดุ,พืชใช้เนื้อไม้,พืชเศรษฐกิจ

เนื้อมะพร้าว มีสีขาว ใช้สด หรือหั่นฝอย ใส่น้ำเคี่ยว เอาน้ำมันมะพร้าวเก็บไว้ใช้ หรือตากแห้ง บีบและเคี่ยวเอาน้ำมันเก็บไว้ใช้ น้ำมันใหม่ๆ จะมีกลิ่นหอม น้ำมันมะพร้าวในที่อุ่นจะเหลวใส ในที่เย็นจะข้นขาวคล้ายเนยแข็ง มีกลิ่นเฉพาะตัว

น้ำ น้ำมะพร้าว ใช้ดื่มรับประทาน แก้กระหาย

กาบมะพร้าว  ตากแห้งแล้วนำไปเผาไล่ยุง

กะลา  ตากแห้ง นำมาประยุกต์เป็นเฟอร์นีเจอร์

แหล่งอ้างอิง

ปิยะ เฉลิมกลิ่น. 2550. คู่มือ ปาล์มประดับ ฉบับปรับปรุงและเพิ่มเติม. พิมพ์ครั้งที่ 1. สำนักพิมพ์บ้านและสวน;อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด. กรุงเทพมหานคร. 304 น.

Flora of China. “Cocos nucifera”. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200027077 (17 ตุลาคม 2559).

Kew Science,The Royal Botanic Gardens. “Cocos nucifera”. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:666160-1 (17 ตุลาคม 2559).

ThaiHerbal.org. 2014. “มะพร้าว”. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://thaiherbal.org/18 (17 ตุลาคม 2559).

The Plant List. 2013. “Cocos nucifera L.”. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-44645 (17 ตุลาคม 2559).

รายการรูปภาพ

กลับหน้ารายการพรรณไม้